Chọn sai giữa FCL và LCL, hoặc chậm lấy hàng khỏi cảng, có thể ăn mòn toàn bộ lợi nhuận của một lô hàng. Bài này giúp bạn biết khi nào nên đi nguyên container, khi nào ghép hàng lẻ, và cách tránh hai khoản phí hay bị bỏ quên là demurrage và detention.
FCL và LCL khác nhau ở đâu
FCL (Full Container Load) là bạn thuê nguyên một container, dù hàng có lấp đầy hay không. LCL (Less than Container Load) là hàng của bạn được ghép chung container với nhiều chủ hàng khác, trả phí theo thể tích hoặc trọng lượng, tính theo số lớn hơn giữa CBM và tấn.
Bản chất khác nhau: FCL bạn kiểm soát trọn container, ít khâu xử lý, hàng ít bị va chạm. LCL tiết kiệm khi hàng ít, nhưng phải qua kho gom hàng CFS ở cả hai đầu, thêm thời gian và thêm phí xử lý.
Khi nào chọn cái nào
Nên chọn FCL khi
Khối lượng hàng đủ lớn, thường từ khoảng 15 CBM trở lên thì FCL bắt đầu có lợi so với LCL vì đơn giá LCL lúc này đội lên gần bằng thuê nguyên cont. Hàng dễ vỡ, giá trị cao, hoặc cần bảo mật cũng nên đi FCL để giảm số lần bốc dỡ.
Nên chọn LCL khi
Hàng ít, không đủ lấp một phần đáng kể container, hoặc bạn cần nhập nhiều đợt nhỏ để quay vòng vốn nhanh. LCL cho phép nhập lượng nhỏ mà không phải trả tiền cho không gian trống.
Ngưỡng 15 CBM chỉ là mốc tham khảo, con số thực tế phụ thuộc tuyến, mùa cao điểm và local charge. Hãy lấy báo giá cả hai phương án rồi so tổng chi phí, đừng chỉ nhìn cước.
Demurrage và detention: hai khoản phí dễ bị quên
| Tiêu chí | Demurrage | Detention |
| Bản chất | Phí container nằm trong cảng quá hạn miễn phí | Phí giữ container ngoài cảng quá hạn |
| Xảy ra khi | Chậm làm thủ tục, chậm lấy hàng ra khỏi cảng | Kéo cont về kho rồi trả rỗng trễ |
| Cách tránh | Chuẩn bị chứng từ, thông quan sớm | Rút hàng và trả cont rỗng đúng hạn |
Hai phí này tính theo ngày và tăng lũy tiến, để lâu càng đắt. Mỗi hãng tàu cho một số ngày miễn phí (free time) khác nhau. Biết trước số ngày free time giúp bạn lên kế hoạch lấy hàng, thay vì bị động trả phí.
Ví dụ thực tế
Một shop nhập 8 CBM đồ gia dụng, chọn FCL cont 20 feet vì nghĩ đi nguyên cont cho chắc. Cont chỉ đầy một phần, tiền cước tính trên cả container nên đơn giá mỗi mét khối cao. Sau đó chứng từ thiếu, thông quan chậm ba ngày, phát sinh demurrage. Nếu đi LCL cho 8 CBM và chuẩn bị chứng từ trước khi tàu cập, tổng chi phí lô hàng đã thấp hơn đáng kể.
Lỗi thường gặp và cách sửa
- Chọn FCL cho lô hàng nhỏ vì tâm lý cho chắc: tính CBM thực tế, dưới ngưỡng thì so báo giá LCL trước.
- Chỉ so cước, bỏ qua local charge và phí CFS: cộng đủ mọi phí đầu nhập rồi mới so tổng.
- Không biết số ngày free time của hãng tàu: hỏi rõ khi book, ghi vào lịch để canh lấy hàng.
- Chuẩn bị chứng từ sau khi tàu cập: hoàn tất chứng từ và khai hải quan trước để thông quan ngay.
- Trả container rỗng trễ: sắp xe và kho để rút hàng nhanh, trả cont đúng hạn tránh detention.
- Gom nhiều đơn LCL không tính tổng thể tích: khi tổng đã vượt ngưỡng, cân nhắc gộp thành FCL.
Các bước tối ưu chi phí cho một lô hàng
- Tính chính xác thể tích CBM và trọng lượng hàng.
- Lấy báo giá cả FCL và LCL cho cùng tuyến.
- Cộng đủ cước, local charge, phí CFS, phí xử lý.
- Hỏi số ngày free time và biểu phí demurrage, detention.
- Chuẩn bị bộ chứng từ và khai hải quan trước khi tàu cập.
- Lên lịch lấy hàng và trả container rỗng trong hạn miễn phí.
Kết luận và bước tiếp theo
Quyết định FCL hay LCL phải dựa trên tổng chi phí và khối lượng thực, không dựa trên cảm tính. Bước tiếp theo: với lô hàng sắp tới, tính CBM, lấy song song hai báo giá và hỏi ngay free time để không bị bất ngờ vì phí lưu container.
Câu hỏi thường gặp
CBM là gì và tính thế nào?
CBM là mét khối, bằng dài nhân rộng nhân cao (đơn vị mét) của kiện hàng. Với LCL, cước tính theo số lớn hơn giữa tổng CBM và tổng trọng lượng quy đổi theo tấn.
Bao nhiêu CBM thì nên chuyển từ LCL sang FCL?
Thường quanh mốc 15 CBM đơn giá LCL đội lên gần bằng thuê nguyên container 20 feet, nên đây là vùng cần so sánh. Con số cụ thể phụ thuộc tuyến và thời điểm, hãy so báo giá thực tế.
Demurrage và detention có phải là một không?
Không. Demurrage là phí container còn nằm trong cảng quá hạn miễn phí. Detention là phí giữ container ngoài cảng, sau khi kéo về kho, trả rỗng trễ. Cả hai đều tính theo ngày.
Làm sao biết mình được bao nhiêu ngày miễn phí?
Free time do hãng tàu quy định và khác nhau theo tuyến, hợp đồng. Hãy hỏi rõ khi đặt chỗ và yêu cầu ghi vào xác nhận booking để chủ động sắp lịch lấy hàng.